Nieuwe richtlijnen voor video atleten eindelijk beschikbaar
De European Broadcasting Union (EBU) heeft nieuwe richtlijnen opgesteld voor het in beeld brengen van vrouwelijke atleten tijdens atletiekwedstrijden. Deze richtlijnen richten zich op respectvollere camerahoeken en komen na jaren van kritiek op ongepaste beeldvorming.
Het doel van de richtlijnen is voorkomen dat atletes in ongepaste houdingen of vanuit compromitterende camerahoeken in beeld komen. “We willen voorkomen dat atletes geseksualiseerd in beeld worden gebracht,” stelt Richard de Wilt, regisseur atletiek bij NOS Sport. De richtlijnen zijn ontwikkeld in samenwerking met internationale topatletes, waaronder Holly Bradshaw, Britse polsstokhoogspringster.
Bradshaw benadrukt dat de presentatie van atletiek op televisie een grote invloed heeft op vrouwelijke kijkers. “Ongepaste camerahoeken kunnen schadelijk zijn voor atletes en voor vrouwen en meisjes die kijken,” waarschuwt ze. Atleten maken zich geregeld meer zorgen over hoe ze in beeld komen dan over hun prestaties. Dit probleem ontstaat doordat er vaak wordt ingezoomd op lichamen of gebruikgemaakt wordt van superslowmotion-herhalingen van atletes in onwaardige houdingen.
Glen Killane, directeur sport bij de EBU, noemt de seksualisering van vrouwelijke atleten een groot pijnpunt. Hij wijst op voorbeelden zoals langdurige shots van lichamen en onthullende camerahoeken. De EBU-richtlijnen geven duidelijk aan welke camerahoeken wel en niet zijn toegestaan. Camerahoeken van onderaf moeten worden vermeden.
Lisanne de Witte, sprintster en voorzitter van de atletencommissie van de Nederlandse Atletiekunie, ondersteunt de nieuwe regels. “Atleten willen zich geen zorgen maken over hoe ze in beeld komen,” zegt ze. De Witte wijst op het online misbruik van beelden, met seksistische commentaren en onnodige focus op lichaamsdelen. Ze vindt het goed dat de richtlijnen er nu zijn, maar vraagt zich af waarom dit niet eerder is gebeurd.
Het probleem van ongepaste beelden komt ook voor in andere sporten. Bij vrouwenhockey worden geen lage camerastandpunten meer gebruikt bij bepaalde shots. De nieuwe regels zijn van toepassing op wedstrijden die worden geregistreerd door omroepen aangesloten bij de EBU, waaronder BBC en NOS.
De EBU is een samenwerkingsverband van publieke omroepen uit de meeste Europese landen en enkele landen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Het netwerk is actief in 57 landen. De richtlijnen voor visuele representatie van atleten zijn opmerkelijk laat gepubliceerd, gezien de langdurige problemen rond beeldvorming.
Er bestaat behoefte aan duidelijke regelgeving vanwege de impact van beeldvorming op het zelfbeeld en de identiteit van atleten. De richtlijnen zijn bedoeld om stereotypen te doorbreken en inclusievere representatie te bevorderen. Het is belangrijk dat media-uitingen de diversiteit onder atleten weerspiegelen, inclusief verschillende lichaamstypes, achtergronden en genderidentiteiten.
De richtlijnen zijn ontwikkeld in overleg met atleten, coaches en media-experts. Sportorganisaties worden opgeroepen proactief te zijn in het naleven van de regels. De nieuwe standaarden benadrukken het belang van ethische verslaggeving en respectvolle behandeling van atleten in beeldmateriaal.
Critici van de huidige mediarepresentatie wijzen op stereotypen en vooroordelen in de verslaggeving. Er is groeiende druk vanuit de samenleving en sportorganisaties om deze richtlijnen daadwerkelijk te implementeren. Het artikel pleit voor een cultuurverandering binnen sportmedia, met meer aandacht voor de behoeften en wensen van atleten.
De publicatie van de richtlijnen wordt gezien als een stap in de goede richting. Implementatie in de praktijk vereist echter verdere actie. Deze stap vindt pas nu plaats, ondanks al langer bestaande problemen omtrent de representatie van atleten, vooral van vrouwen en minderheidsgroepen. De nieuwe regels kunnen bijdragen aan een betere en eerlijkere representatie van atleten in de media, maar succes hangt af van consequente toepassing door alle betrokken partijen.
